Cynizm jako sztuka przetrwania: pocałunek dla świata

Zdanie, które wyszło z ust Chrisa Taylora (postać grana przez Charliego Sheena w filmie Pluton), jest jak soczysta puenta, rzucona w twarz światu: „Kiedy umrę, zakop mnie do góry nogami, żeby świat mógł pocałować mnie w dupę.”. Nie jest to grzeczna metafora, ale kto powiedział, że bunt ma być grzeczny? To zdanie nie tylko szokuje, ale i inspiruje. Dlaczego? Bo w swej brutalnej dosłowności oddaje emocje, z którymi każdy z nas czasem się zmaga. To wyraz frustracji, gniewu i… wolności.

Bunt w obliczu absurdu

Żyjemy w świecie, który nie zawsze gra fair. Systemy, w które wierzymy – edukacja, prawo, demokracja – często zawodzą. Wielu ludzi przez lata zbiera te wszystkie rozczarowania, nosząc je jak niewidzialny plecak pełen goryczy. Chris Taylor, młody żołnierz rzucany w piekło wojny w Wietnamie, był taką osobą. Jego zdanie to jakby zderzenie z rzeczywistością, która wymaga od nas podporządkowania. Ale zamiast się ugiąć, Taylor wybiera bunt – w formie czystego, niewybrednego cynizmu.

Każdy z nas ma chwile, kiedy chce rzucić wszystko i wykrzyczeć światu swoje zdanie – dosłownie lub metaforycznie „pocałujcie mnie wszyscy w dupę”. Ale co dalej? Czy bunt to tylko eksplozja gniewu? Czy może jednak możemy go wykorzystać jako siłę napędową?

Cynizm – tarcza czy miecz?

Cynizm ma złą prasę. Często uważany za oznakę rezygnacji, jest w rzeczywistości jednym z najpotężniejszych mechanizmów obronnych, jakie posiadamy. Wystarczy spojrzeć na żartobliwie gorzkie memy, które codziennie zalewają internet. To forma odreagowania, sposób na przeżycie w czasach chaosu. Podobnie zdanie Taylora – to nie tylko ostateczny „screw you” skierowany do świata, ale też wyraz wolności.

Pomyśl o tym. Jak często godzimy się na kompromisy, które nas uwierają, bo „taki jest świat”? Cynizm pozwala zdystansować się od narzucanych norm. Mówi: „Nie musisz się zgadzać. Masz prawo powiedzieć »nie«”. To jednak miecz obosieczny – cynizm może dać chwilę ulgi, ale może też uwięzić w spirali negatywności.

Czy świat zasługuje na pocałunek?

Zdanie Taylora to także wyzwanie rzucone nam wszystkim. Warto zastanowić się, czy świat faktycznie zasługuje na tak brutalną ocenę? Może tak, ale może nie zawsze. Może to my sami powinniśmy spojrzeć na siebie i zastanowić się, jak często wspieramy ten niesprawiedliwy system przez własne działania albo ich brak.

Nie oznacza to jednak, że mamy przestać się buntować. Wręcz przeciwnie – bunt jest potrzebny. Ale może zamiast uciekania w cynizm, warto czasem szukać sposobów na zmianę? Bo świat, mimo swoich wad, często zaskakuje. Ludzie potrafią się jednoczyć, walczyć o dobro i tworzyć piękno. To być może kwestia wyboru: czy damy się ponieść frustracji, czy zamienimy ją w działanie?

Zamiast epitafium

Taylor w Plutonie to głos rozczarowanego pokolenia, ale też przypomnienie, że czasem trzeba umieć rzucić systemowi wyzwanie – choćby w najbardziej dosadny sposób. Jednak prawdziwą siłą nie jest sam bunt, ale to, co z nim zrobimy. Czy nasze „pocałujcie mnie wszyscy” będzie jedynie pustym gestem, czy stanie się iskrą, która rozpali coś większego?

Bo może, paradoksalnie, świat wcale nie chce nas pocałować w dupę. Może czeka, aż my pokażemy mu, jak może wyglądać lepsza strona jego oblicza.